Beroepscode

Als erkend psycholoog, ben ik gebonden aan een deontologische beroepscode (vanuit de Psychologencommissie). Deze code schetst de belangrijkste gedragsregels die ik als psycholoog moet respecteren. Op die manier is het voor mij mogelijk een ethisch correcte beroepspraktijk te voeren.

De gedragsregels besloten in de code zijn opgedeeld volgens vijf waarden of principes:

• Het beroepsgeheim (artikels 5 tot 20): de psycholoog die optreedt als noodzakelijke vertrouwenspersoon is gehouden tot het beroepsgeheim beschreven in artikel 458 van het Strafwetboek. Enkel uitzonderingen kunnen toelaten het beroepsgeheim te doorbreken, oa. wanneer de zwijgplicht levensbedreigende risico's voor de cliënt of een derde zou inhouden. Wanneer een wet, decreet of ordonnantie hem toelaat of verplicht om het beroepsgeheim te doorbreken, mag hij enkel spreken binnen de grenzen van deze uitzonderingen. Valt de activiteit van de psycholoog niet tot de categorie van activiteiten die verplichten tot het beroepsgeheim, dan is hij nog steeds gebonden aan een discretieplicht. Naast een uiteenzetting van deze basisprincipes vinden we in dit hoofdstuk nog een aantal toepassingen terug van het beroepsgeheim binnen de beroepspraktijk van de psycholoog.
• Eerbiediging van de waardigheid en de rechten van de persoon (artikels 21 tot 24): een psycholoog dient de rechten van de cliënt te respecteren, meer bepaald de vrijheid, waardigheid, privacy, autonomie en integriteit. Dit gedeelte handelt oa. over de vrije en geïnformeerde toestemming en over de opvolging van minderjarigen.
• De verantwoordelijkheid (artikels 25 tot 29): een psycholoog is verantwoordelijk voor de keuzes die hij/zij maakt en de adviezen die hij/zij verstrekt. Dit hoofdstuk spreekt onder andere over zijn middelenverbintenis, zijn verplichting om een verzekering af te sluiten en de continuïteit van zijn diensten.
• De competentie (artikel 30 tot 34): een psycholoog dient zijn/haar deskundigheid in stand te houden en zich verder te ontwikkelen. Wanneer hij/zij op de grenzen van zijn/haar kunnen stoot, moet hij hierover kritisch reflecteren. Dit gedeelte handelt onder meer over de noodzaak om tijdig te evalueren en om door te verwijzen indien nodig.
• Integriteit en eerlijkheid (artikels 35 en 51): als beroepsbeoefenaar neemt een psycholoog een onafhankelijke positie in. Hij/zij mag echter binnen de beroepsuitoefening zijn/haar persoonlijke belangen niet bevorderen. Dit principe legt onder andere winstbejag, rolvermenging en publiciteit door psychologen aan banden. Dit hoofdstuk biedt ook meer informatie omtrent de informatieverstrekking en de plicht om collega’s aan te spreken op ethische fouten.